{"id":76,"date":"2011-02-08T05:38:58","date_gmt":"2011-02-08T05:38:58","guid":{"rendered":"http:\/\/pgbsosyalizm.org\/yenicms\/?p=76"},"modified":"2014-02-05T23:40:40","modified_gmt":"2014-02-05T21:40:40","slug":"koerfez-krizi-ve-tuerkiye","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pgbsosyalizm.org\/?p=76","title":{"rendered":"K\u00f6rfez Krizi ve T\u00fcrkiye"},"content":{"rendered":"

Tarih: 29 Kas\u0131m 1990. Birle\u015fmi\u015f Milletler G\u00fcvenlik Konseyi Irak’a kar\u015f\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirilebilecek bir askeri m\u00fcdahaleye ye\u015fil \u0131\u015f\u0131k yakt\u0131. Buna g\u00f6re, e\u011fer Irak 15 Ocak 1991 tarihine kadar i\u015fgal etti\u011fi Kuveyt topraklar\u0131ndan \u00e7ekilmezse emperyalist \u00fclkelerin bu \u00fclkeye a\u00e7acaklar\u0131 sava\u015f “hakl\u0131” ve “me\u015fru” olacak. Birle\u015fmi\u015f Milletler’in “uluslararas\u0131 hukuk” anlay\u0131\u015f\u0131 bunu gerektiriyor. Karar\u0131n imzac\u0131lar\u0131 aras\u0131nda 1917Ekim sosyalist devrimin \u00fcr\u00fcn\u00fc SSCB’nin basma Lenin’in \u00f6l\u00fcm\u00fcnden bu yana \u00e7\u00f6reklenmi\u015f olan SBKP b\u00fcrokrasisi de var. G\u00fcvenlik Konseyi’nin daimi \u00fcyesi olmas\u0131 nedeniyle “kar\u015f\u0131 oy”u karar\u0131n veto edilmesi anlam\u0131na gelecek oldu\u011fu halde, bunu yapmayarak “\u00e7ekimser oy” kullanmay\u0131 ye\u011fleyen \u00c7KP b\u00fcrokrasisinin dolayl\u0131 gibi g\u00f6z\u00fcken do\u011frudan onay\u0131 var. S\u0131n\u0131f Bilinci’nin \u0131srarla vurgulad\u0131\u011f\u0131 gibi, emperyalist \u00fclkelerle yozla\u015fm\u0131\u015f i\u015f\u00e7i devletleri aras\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen bu uluslararas\u0131 uzla\u015fma d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda yepyeni bir d\u00f6nemin a\u00e7\u0131lmas\u0131 anlam\u0131na geliyor. Sonu\u00e7lan d\u00fcnya i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 ve emek\u00e7i halklar\u0131 i\u00e7in b\u00fcy\u00fck felaketler do\u011furacak yeni bir d\u00f6nemin ba\u015flang\u0131c\u0131.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Politikan\u0131n “i\u00e7 politika” ve “d\u0131\u015f politika” diye ikiye ayr\u0131lamayaca\u011f\u0131n\u0131 ve bir “b\u00fct\u00fcnl\u00fck” arz etti\u011fini s\u00fcrekli vurgulam\u0131\u015f olan devrimci Marksizm, daha 1933’te SBKP b\u00fcrokrasisiyle t\u00fcm ba\u011flar\u0131n\u0131 kopararak Marksizm ‘in g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kirlenmemi\u015f bir bayrakla ula\u015fmas\u0131n\u0131n yolunu a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. Ger\u00e7ekten de “i\u00e7eride” i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 ve az\u0131nl\u0131k uluslar \u00fczerinde vah\u015fice bir bask\u0131 uygulayan b\u00fcrokrasinin “d\u0131\u015far\u0131da” farkl\u0131 bir politika izlemesi beklenemezdi. Nitekim D\u00fcnya sosyalist hareketi tarihi, i\u00e7 politikas\u0131 kar\u015f\u0131devrimcili\u011fin zirvesine oturmu\u015f stalinist b\u00fcrokrasinin d\u0131\u015f politikas\u0131n\u0131n da ayn\u0131 rotay\u0131 izlemi\u015f oldu\u011funun say\u0131s\u0131z \u00f6rnekleriyle doludur. Bu \u00f6rnekleri s\u0131ralaman\u0131n art\u0131k bir \u00f6nemi yok, \u00e7\u00fcnk\u00fc herkes\u00e7e biliniyorlar. Ama g\u00fcn\u00fcm\u00fczde ya\u015fanan d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131n\u0131 h\u00e2l\u00e2 Gorba\u00e7ov’da g\u00f6renlere, y\u0131llarca T\u00fcrkiye sosyalist hareketini “sosyalist” Bulgaristan’\u0131n tart\u0131\u015fmas\u0131z stalinci \u00f6nderi Todor Jivkov’un “\u00f6d\u00fcns\u00fcz Marksizm”! ile uyutanlara bir s\u00f6z\u00fcm\u00fcz var ku\u015fkusuz. “Daha 1950’lerden itibaren kom\u00fcnizmi yanl\u0131\u015f buluyordum” diyen Jivkov’un bu s\u00f6zlerini do\u011fru bulan kimi ‘sosyalistlerle, ondan ancak \u015fimdi kopmaya karar verecek olan sosyalistlere var s\u00f6z\u00fcm\u00fcz. Kimbilir belki de Jivkov’un bu a\u00e7\u0131klamalar\u0131 “sosyalist harekete bir s\u00fcredir musallat olmu\u015f olan ahlak\u00ee \u00e7\u00f6k\u00fc\u015fle” izah edilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lacak. “Gorba\u00e7ov’un neden oldu\u011fu geriye d\u00f6n\u00fc\u015f politikas\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 moral \u00e7\u00f6k\u00fcnt\u00fc” denebilecek. \u00dcstelik Jivkov’un kar\u015f\u0131s\u0131nda Moskova Duru\u015fmalar\u0131’n\u0131n cellad\u0131 Vi\u015finskiy’in olmad\u0131\u011f\u0131 biline. Bu nas\u0131l bir tarihsel materyalizm anlay\u0131\u015f\u0131d\u0131r ki \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcn gerek\u00e7esini “ahlaki” \u00e7\u00fcr\u00fcmede aramaya devam etsin? Ve bu “tarihsel materyalizm” in Mao’dan sonra iktidar\u0131 ele ge\u00e7iren revizyonistler veya \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki g\u00fcnlerde tan\u0131k olaca\u011f\u0131m\u0131z Enver Hoca’dan sonra iktidar\u0131 gaspeden kar\u015f\u0131devrimciler anlay\u0131\u015f\u0131ndan ne fark\u0131 olabilir? Sta-lin’den sonra Kru\u015f\u00e7ev veya Brejnev’den sonra Gorba\u00e7ov… Denilebilir ki, “siz de Lenin’den sonra Stalin’e y\u00fcklenerek ayn\u0131 yolu se\u00e7mediniz mi?” B\u00f6yle bir gerek\u00e7e ancak zavall\u0131 bir cehaletin \u00fcr\u00fcn\u00fc olabilir. Devrimci Marksizm SBKP b\u00fcrokrasisinden kopmadan \u00f6nce on ila on be\u015f y\u0131ll\u0131k hi\u00e7 de az\u0131msanmayacak bir tarihsel zaman diliminde, gerek parti i\u00e7inde gerekse partiden kopar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 andan itibaren, ard\u0131nda ya\u015fanm\u0131\u015f tarihsel deneyimlerin meyvesi olan binlerce sayfal\u0131k ele\u015ftiri belgesi ve bunlardan da daha \u00f6nemlisi canl\u0131 bir pratik faaliyetin miras\u0131m toplayarak y\u00fckselmi\u015ftir. SBKP’nin stalinci b\u00fcrokrasisi ile nihai ve ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz kopu\u015fa ad\u0131m ad\u0131m yakla\u015f\u0131rken “ele\u015ftirisini mahfuz tutma” yolunu se\u00e7memi\u015f ve ger\u00e7e\u011fin sadece ger\u00e7e\u011fin devrimci olu\u015fundan hareket etmi\u015ftir. Ger\u00e7ekleri ge\u00e7i\u015ftirip \u00f6rtbas ederek “kol k\u0131nhr yen i\u00e7inde kal\u0131r” anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n Marksizmden ne kadar uzak d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn bilinciyle davranm\u0131\u015ft\u0131r. Rosa Luxemburg’un “Marksizm, yan\u0131lmaz liderlere tap\u0131nma t\u00f6renlerinin d\u00fczenlendi\u011fi k\u00fc\u00e7\u00fck bir kilise de\u011fildir. B\u00fct\u00fcn g\u00fcc\u00fcn\u00fc, ele\u015ftiri-\u00f6zele\u015ftiri silah\u0131n\u0131n \u015fak\u0131rt\u0131s\u0131yla tarihin y\u0131ld\u0131r\u0131m darbelerinden alan bir ihtilalci d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcd\u00fcr” d\u00fcrt\u00fcs\u00fcnden hareketle y\u00fcr\u00fcyerek bug\u00fcnlere gelebilmi\u015ftir devrimci Marksizm.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Her zaman ele\u015ftiri k\u0131skac\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda tutulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan b\u00fcrokrasi bug\u00fcn on y\u0131llard\u0131r s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn mant\u0131ki sonucuna vatman\u0131n u\u011fra\u015f\u0131 i\u00e7inde: \u0130\u00e7eride kapitalist restorasyon ve d\u0131\u015far\u0131da da buna uygun d\u00fc\u015fen uluslararas\u0131 politikalar. Bu politikalar\u0131n en \u00e7\u0131plak yans\u0131mas\u0131 bug\u00fcn Ortado\u011fu’daki K\u00f6rfez krizinde kendini belli ediyor. Kurtulu\u015funu kapitalistle\u015fmede g\u00f6ren b\u00fcrokrasi K\u00f6rfez’de emperyalist petrol \u015firketlerinin \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 i\u00e7in m\u00fccadele etmeye karar verdi. Nas\u0131l \u00d6zal ABD emperyalizminin g\u00f6z\u00fcne girebilmek i\u00e7in kraldan fazla kralc\u0131 kesiliyorsa, ayn\u0131 g\u00f6rmemi\u015flik ruhu i\u00e7inde davranan SBKP y\u00f6neticileri de emperyalizmin kendilerine sundu\u011fu yeni g\u00f6revi ba\u015far\u0131yla yerine getirebilmenin k\u00f6peksi heyecan\u0131n\u0131 ya\u015f\u0131yorlar.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

K\u00fcrt halk\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fman\u0131 gerici Saddam diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn Kuveyt’i i\u015fgalinin hakl\u0131l\u0131\u011f\u0131 veya haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tart\u0131\u015fman\u0131n fazla bir anlam\u0131 yok. Kuveyt’in nas\u0131l bir rejim oldu\u011funun ve emperyalizm taraf\u0131ndan nas\u0131l yarat\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011funun \u00fcst\u00fcnde durmaya da pek gerek yok. \u00f6nemli olan bu yapay \u00fclkenin Irak taraf\u0131ndan i\u015fgal edilmesi \u00fczerine emperyalist koronun koparm\u0131\u015f oldu\u011fu f\u0131rt\u0131na. Ve bu f\u0131rt\u0131nan\u0131n m\u00fcthi\u015f bir k\u00fcstahl\u0131kla sergilenmesi, Saddam’m “yeni Hitler”li\u011finin ilan\u0131. Emperyalizmin Ortado\u011fu’daki \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 k\u0131smen tehlikeye d\u00fc\u015f\u00fcren \u0130ran’a kar\u015f\u0131 a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 sava\u015fta bir milyondan fazla insan\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcne neden olan bu diktat\u00f6r\u00fcn o zamanlar g\u00f6klere \u00e7\u0131kar\u0131larak desteklenmesi, K\u00fcrt katledi\u015fine hi\u00e7 ses \u00e7\u0131kart\u0131lmamas\u0131, Irak’taki t\u00fcm rejim kar\u015f\u0131tlar\u0131n\u0131 kur\u015funa dizdirmesinin \u00fczerine gidilmemesi, ama b\u00fct\u00fcn bunlara kar\u015f\u0131l\u0131k Kuveyt petrollerini ele ge\u00e7irdi\u011fi anda “insanl\u0131k d\u00fc\u015fman\u0131” haline gelivermesi. \u00c7\u00fcnk\u00fc emperyalizm a\u00e7\u0131s\u0131ndan ‘insanl\u0131k’ denen \u015fey asl\u0131nda kendi k\u00e2rlar\u0131ndan \u00f6teye gidemiyor. Hi\u00e7 unutulmas\u0131n Nas\u0131r 1956’da S\u00fcvey\u015f kanal\u0131n\u0131 millile\u015ftirdi\u011finde de ayn\u0131 \u015fekilde “yeni Hitler” olarak nitelenmi\u015fti. Emperyalistlerin akl\u0131na \u0130srail y\u00f6neticilerinin \u201cHitler”li\u011fi nedense hi\u00e7 gelmiyor?<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Bug\u00fcn Ortado\u011fu m\u00fcthi\u015f bir sava\u015f tehlikesiyle y\u00fczy\u00fcze. Ba\u015f\u0131n\u0131 ABD’nin \u00e7ekti\u011fi emperyalizmin b\u00f6lgeye yapt\u0131\u011f\u0131 askeri y\u0131\u011f\u0131nak Vietnam’dakini \u00e7ok \u00e7ok a\u015fm\u0131\u015f durumda. Sava\u015f patlak verdi\u011finde emperyalizm canavar\u0131 milyonlarca insan\u0131 yok edebilecek planlar\u0131n haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yap\u0131yor. Hi\u00e7 kimsenin ku\u015fkusu olmas\u0131n, emperyalizm a\u00e7\u0131s\u0131ndan sorun sadece Saddam ‘m kellesi de\u011fil. Emperyalizme ve siyonizme kar\u015f\u0131 isyan bayra\u011f\u0131n\u0131 yanl\u0131\u015f bir \u00f6nderlik alt\u0131nda da a\u00e7m\u0131\u015f olsa b\u00fct\u00fcn bir Arap D\u00fcnyas\u0131d\u0131r tehdit alt\u0131nda olan. ABD esas dersi bu kitlelere vermek istiyor. Onlar\u0131n bug\u00fcne kadar \u0130ntifada da cisimlenen direni\u015fini k\u0131rmak ba\u015fl\u0131ca amac\u0131 emperyalizmin ve ezilen Arap kitleleri bilin\u00e7sizce de olsa bu ger\u00e7e\u011fin fark\u0131ndalar.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Dolay\u0131s\u0131yla bir\u00e7ok Arap \u00fclkesinde kendi y\u00f6neticilerine kar\u015f\u0131 ba\u015flatt\u0131klar\u0131 protesto g\u00f6sterileri asl\u0131nda son derece hakl\u0131 bir temele dayan\u0131yor. Tehdit alt\u0131nda olan emperyalizm yanl\u0131s\u0131 t\u00fcm Arap rejimleridir. \u00dcrd\u00fcn, Suudi Arabistan, M\u0131s\u0131r, Sudan, Tunus, Fas ve b\u00f6lgedeki t\u00fcm di\u011fer \u015feyhlikler kitlelerin tehdidi alt\u0131ndalar. ABD emperyalizmi bu tehdidi de ortadan kald\u0131rmak zorunda. Bu y\u00fczden de ac\u0131mas\u0131z davranacak. Arap kitlelerinin g\u00f6z\u00fcnde gerici Saddam’\u0131n bir anda kahraman mertebesine eri\u015fmesi asl\u0131nda yan\u0131lt\u0131c\u0131 bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcmd\u00fcr. Yeni bir \u00f6nderlik ortaya \u00e7\u0131kar \u00e7\u0131kmaz, yani emperyalizme kar\u015f\u0131 m\u00fccadelede tutarl\u0131 bir devrimci \u00f6nderlik do\u011far do\u011fmaz kitleler Saddam ‘\u0131 ve Haf\u0131z Esat gibilerini \u00e7ok k\u0131sa s\u00fcrede bir kenara itmenin yolunu arayacaklard\u0131r. Ancak sorunun en tehlikeli boyutu Saddam ve benzeri \u00f6nderliklerin yede\u011finde potansiyel olarak duran \u00f6nderli\u011fin h\u00e2l\u00e2 ne yaz\u0131k ki sosyalist bir \u00f6nderlik de\u011fil \u0130sl\u00e2mi liderlik olmas\u0131d\u0131r. Devrimci sosyalistler berrak bir devrimci program ve. cesur bir at\u0131l\u0131mla emperyalizme ve yerel kapitalizme kar\u015f\u0131 m\u00fccadele bayra\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7arak kitlelerin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mekte gecikirlerse sonu\u00e7 hi\u00e7 de i\u00e7 a\u00e7\u0131c\u0131 olmayacakt\u0131r. Oysa devrimci Marksizmin program\u0131 ezilen Arap ulusuna ve emek\u00e7ilerine kurtulu\u015f yolunu sunabilecek tek programd\u0131r. Ancak bu program Ortado\u011fu halklar\u0131n\u0131n gerek emperyalizmin tahakk\u00fcm\u00fcnden, gerek Amerikan yanl\u0131s\u0131 Arap-rejimlerinin bask\u0131s\u0131ndan ve gerekse zalim k\u00fc\u00e7\u00fck burjuva diktat\u00f6rl\u00fckleriyle \u0130slam\u00ee y\u00f6netimlerden kurtulmalar\u0131na olanak tan\u0131yabilir. Ortado\u011fu Sosyalist Cumhuriyetleri Federasyonu’nun yolunu a\u00e7acak olan sadece bu programd\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

T\u00fcrkiye’de ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00d6zal’\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 MGK H\u00fck\u00fcmeti Ortado\u011fu’daki antiemperyalist y\u00fckseli\u015fin bast\u0131r\u0131labilmesi i\u00e7in t\u00fcm g\u00fcc\u00fcyle ABD’ye destek veriyor. Bu destek sadece g\u00fcnl\u00fck \u00e7\u0131karlar\u0131ndan beslenmiyor TC Devletinin. \u00ee\u015fin bir de politik y\u00f6n\u00fc var. MGK H\u00fck\u00fcmeti’nin uzun vadeli \u00e7\u0131karlar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan Ortado\u011fu’da hi\u00e7bir antiemperyalist geli\u015fmeye tahamm\u00fcl\u00fc yok. B\u00f6yle bir geli\u015fmenin kendisi a\u00e7\u0131s\u0131ndan da \u00e7ok tehlikeli sonu\u00e7lar verebilece\u011finin fark\u0131nda. ABD sald\u0131r\u0131s\u0131 halinde bir ta\u015fla birka\u00e7 ku\u015f birden vurabilmenin hesaplar\u0131n\u0131 yap\u0131yor. Birincisi \u00fclkedeki olas\u0131 bir kitle hareketi y\u00fckseli\u015fini ezmek, ikincisi burjuva muhalefeti etkisiz k\u0131lmak ve sonuncusu da ABD’ye yaslanarak devlet i\u00e7indeki g\u00fcc\u00fcn\u00fc had safhaya vard\u0131rmak. Bu arada bir sava\u015f durumunda K\u00fcrt hareketini Bat\u0131’n\u0131n da deste\u011fini alarak -en az\u0131ndan sessiz kalmas\u0131n\u0131 sa\u011flayarak- imha etmek i\u015fin cabas\u0131. Devrimci Marksistler Ortado\u011fu’daki h\u0131zl\u0131 geli\u015fmeler kar\u015f\u0131s\u0131nda bir \u00f6l\u00fcm-kal\u0131m sava\u015f\u0131yla y\u00fczy\u00fcze geleceklerinin bilincinde olmak ve ona g\u00f6re davranmak durumundad\u0131rlar. Ulusal, b\u00f6lgesel ve uluslararas\u0131 devrimci \u00f6nderli\u011fini in\u015fas\u0131n\u0131n gereklili\u011fi kendini her zamankinden fazla dayat\u0131yor.<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tarih: 29 Kas\u0131m 1990. Birle\u015fmi\u015f Milletler G\u00fcvenlik Konseyi Irak’a kar\u015f\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirilebilecek bir askeri m\u00fcdahaleye ye\u015fil \u0131\u015f\u0131k yakt\u0131. Buna g\u00f6re, e\u011fer Irak 15 Ocak 1991 tarihine kadar i\u015fgal etti\u011fi Kuveyt topraklar\u0131ndan \u00e7ekilmezse emperyalist \u00fclkelerin bu \u00fclkeye a\u00e7acaklar\u0131 sava\u015f “hakl\u0131” ve “me\u015fru” olacak. Birle\u015fmi\u015f Milletler’in “uluslararas\u0131 hukuk” anlay\u0131\u015f\u0131 bunu gerektiriyor. Karar\u0131n imzac\u0131lar\u0131 aras\u0131nda 1917Ekim sosyalist devrimin \u00fcr\u00fcn\u00fc […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[34],"tags":[],"class_list":["post-76","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-8-say"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pgbsosyalizm.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pgbsosyalizm.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pgbsosyalizm.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pgbsosyalizm.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pgbsosyalizm.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=76"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/pgbsosyalizm.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":454,"href":"https:\/\/pgbsosyalizm.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/76\/revisions\/454"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pgbsosyalizm.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=76"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pgbsosyalizm.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=76"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pgbsosyalizm.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=76"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}